Rok 2016

8.  Koncert Frey-Lech Trio

Koncert Frey-Lech

7. 3 listopada w Orli uczciliśmy pamięć 74 rocznicy ostatecznej zagłady orlańskich Żydów.

Po przemarszu na cmentarz żydowski i złożeniu kamyków pamięci odczytano nazwiska żydowskich mieszkańców Orli. Wśród uczestników byli też nasi przyjaciele i muzycy z Shomer-International Stowarzyszenia na rzecz Dialogu Żydów i Chrześcijan z Białorusi. Kilka zdjęć w Galerii: Orla 2016

6. TPKŻ ma już 10 lat. Poniżej program uroczystości z 27 czerwca 2016 które organizowaliśmy wspólnie z Białostockim Ośrodkiem Kultury

godz.12:00 złożenie kwiatów i zapalenie zniczy pod pomnikiem Wielkiej Synagogi w 75 rocznicę jej spalenia
godz.18:30 w foyer Kina Forum ul. Legionowa 5 wernisaż wystawy fotograficznej "Klimaty Jeruzalem"
Maxa Maiera Mroza - (Max Mróz urodził się i wychował w Białymstoku) z udziałem muzycznym zespołu Frey-Lech Trio założonym przez Lecha Mazurka, naszego członka.
godz.19:00 - Kawiarnia Fama  spotkanie z autorką książki " Święto Trąbek" Marty Masady (również białostoczanki)
spotkanie poprowadzi Katarzyna Sawicka-Mierzyńska 
godz.20:00 pokaz filmu reż. Dariusza Szady-Borzyszkowskiego - "Białystok, Kiriat Białystok"
godz.21:00 - Koncert Karoliny Cichej i Spółki Jidyszland - koncert upamiętniający rocznicę spalenia Wielkiej Synagogi w Białymstoku
Wieczór poprowadzi : Dariusz Szada-Borzyszkowski
Zdjęcia w Galerii w zakładce X lat TPKŻ

5. W dniach 18-21.06.2016 w Białymstoku miał miejsce IX Festiwal Kultury Żydowskiej "Zachor - Kolor i Dźwięk".

Szczegółowe informacje są na stronie: http://bialystok.jewish.org.pl/ 

Imprezą towarzyszącą festiwalowi Zachor była

V Międzynarodowa Konferencja Naukowa "Żydzi Wschodniej Polski" poświęcona problematyce judaizmu środkowo- i wschodnioeuropejskiego, której patronem był Rabin Samuel Mohylewer

20-21 czerwca 2016 w  Książnicy Podlaskiej im. Łukasza Górnickiego w Białymstoku,  ul. Marii Skłodowskiej-Curie 14a

jej organizatorzy to: 
Katedra Badań Filologicznych "Wschód-Zachód"
Wydział Filologiczny Uniwersytetu w Białymstoku
Książnica Podlaska im. Łukasza Górnickiego w Białymstoku
Stowarzyszenie Naukowe "Oikoumene"
Centrum Edukacji Obywatelskiej "Polska-Izrael"

Szczegółowy program na: www.ksiaznicapodlaska.pl

 

4. "Białystok na pastelowo i spacerowo"

Od 28 kwietnia, w każdy czwartek w galerii ARTENDE (ul. Piasta 21) o godz 17 i 18 miały miejsce dwie tury warsztatów plastycznych organizowanych przez TPKŻ w ramach realizacji projektu "Białystok na pastelowo i spacerowo" dofinansowanego przez Urząd Miasta w Białymstoku. Prowadzili je Joanna Auron-Górska i Jarosław Głod.

Zainteresowani uczniowie z lokalnych szkół położonych na obszarze dzielnicy Piasta oraz mieszkańcy dzielnicy Piasta, malowali (w technice pasteli) przedwojenny Białystok, akcentując zwłaszcza jego wielokulturowy charakter i drewniane oblicze (planowane tematy: nieistniejący drewniany kościółek na Dojlidach, hotel Ritz, cerkiew Św. Ducha, Wielka synagoga, dom Zamenhofa, rynek) Informacje źródłowe dostarczyli nam białostoccy kolekcjonerzy starych fotografii i pocztówek: Mieczysław Marczak, Aleksander Sosna, Jan Siedlecki, Bogusław Wolfart, Dariusz Hajduczenia, Maciej Wojski, Piotr Znaniecki. Finałem projektu będą dwie wystawy: - zdjęcia w Galerii w zakładce Białystok na pastelowo i spacerowo

- w formie performance „Białystok na pastelowo i na spacerowo” Uczestnicy warsztatów (20 osób) wieszają swoje prace na tzw. przewieszkach (na piersi oraz na plecach) i odbywają spacer   do miejsc, które namalowali. Przy każdym miejscu planowany jest krótki postój oraz krótki komentarz do miejsca w którym się znajdujemy: w języku polskim i angielskim (jeżeli są turyści obcojęzyczni) „Wystawa spacerująca” planowana jest kilka razy, także w dniu 75 rocznicy spalenia Wielkiej Synagogi, podczas której może pojawić się wielu turystów cudzoziemców, jak również w dniu 1 września, rocznicę wybuchu II wojny światowej.

- wystawa stała. Po zakończeniu projektu wszystkie prace będą eksponowane w  kawiarni AKCENT i Pijalni Czekolady na Rynku Kościuszki  ew. w galerii Artende, przy ulicy Piasta 21 do końca 2016 roku.

3. 14 marca 2016 odbyło się Walne Zebranie Sprawozdawczo-Wyborcze TPKŻ w Białymstoku

Aktualnie Zarząd będzie pracować w następującym składzie: Agata Róza Czemierys - prezes TPKŻ, Walter Żelazny - wiceprezes, Magdalena Urban - sekretarz, Tadeusz Ruminowicz - skarbnik, Joanna Auron Górska i Tamara Kuderska - członkowie zarządu.

Komisję Rewizyjną stanowią: Paulina Misijuk, Jolanta Jarończyk i Roman Koper

 

2. 14-15 lutego w Grodnie i Mińsku: Polsko-Białoruski dialog trwa

 14 i 15 lutego 2016 na Białoruś z trasą koncertową zawitali muzycy związani z  Towarzystwem Przyjaciół Kultury Żydowskiej z Białegostoku: Izabela Szafrańska i Paweł Sokołowski (zwycięzcy na 51. Studenckim Festiwalu Piosenki w Krakowie, a także Grand Prix na międzynarodowym festiwalu Złote Talenty w Pradze) na czele z wiceprezesem Dariuszem Szada-Borzyszkowskim. Dla publiczności Grodna i Mińska zaprezentowane zostały pieśni tradycyjne żydowskie oraz autorski recital w języku polskim i ladino, w których przybliżali słuchaczom kulturę Żydów sefardyjskich, aszkenazyjskich, jak i utwory dotyczące uchodźców oraz problemu Żydów w okupowanej Europie. Miłość, pasja, radość życia połączona z nostalgią i dramatem, wynikającymi z trudnej sytuacji społecznej oraz konieczności przesiedleń – to wszystko współtworzyło magiczny klimat koncertu. Towarzyszyli im muzycy: saksofonista Aleksander Krawczuk i taneczny duet „Modern”(w Centrum Kultury Grodna) oraz bard grodzieński Wiktor Szałkiewicz w Mińskim Żydowskim Gminnym Domie, gdzie byli obecni Maja Krapina-Lewina, była więzień getta mińskiego, Włodimir Malinkin, Prezes Rady Zjednoczenia Gmin Wyznaniowych Żydowskich na Białorusi i liczni liderzy organizacji żydowskich na Białorusi.. Wizyta zespołu odbyła się na zaproszenie Asocjacji dialogu żydowsko-chrześcijańskiego „Shomer-International” na Białorusi przy wsparciu inicjatywy przez Grodzieński Miejski Komitet Wykonawczy i doszła do skutku dzięki Konsulatowi Białorusi w Białymstoku, który wydał bezpłatne wizy w ciągu jednego dnia.

Latem 2016 zaplanowane kolejne wspólne koncerty zespołów w Polsce i na Białorusi co stworzy pozytywny klimat dla budowania mostów dialogu kultur i przyjaźni polsko-białoruskiej.

 

Kilka zdjęć w Galerii w zakładce Grodno14.02.2016

 

1. XIX Dzień Judaizmu w Kościele katolickim w Polsce

(wiadomość ze strony eKAI.pl)   

(może kiedyś w Białymstoku...., na razie cieszmy się że w Toruniu)

Toruń - jest w tym roku miejscem ogólnopolskich obchodów 19. Dnia Judaizmu w Kościele katolickim w Polsce,  17 stycznia 2016 r. Jego obchody zbiegają się z 50. rocznicą publikacji przełomowej deklaracji Soboru Watykańskiego II "Nostra aetate" o stosunku do Żydów i innych religii niechrześcijańskich. Honorowym gościem będzie Rabin Riccardo di Segni z Rzymu.

Dniowi Judaizmu w Kościele katolickim w Polsce towarzyszy motto: "Co ty tu robisz, Eliaszu?" (1 Krl 19, 9). Organizatorem jego głównych, ogólnopolskich obchodów jest diecezja toruńska i Komitet ds. Dialogu Episkopatu, we współpracy z lokalnymi władzami samorządowymi, miejskimi i wojewódzkimi. Wstępny projekt programu omawiany był 30 września w Warszawie na posiedzeniu Komitetu ds. Dialogu Rady ds. Dialogu Religijnego KEP, któremu przewodniczy bp Mieczysław Cisło.

19. Dzień Judaizmu w Kościele Katolickim w Polsce rozpocznie się 17 stycznia o 10.30 modlitwą chrześcijan i Żydów na cmentarzu żydowskim w Toruniu, przy kamieniu upamiętniającym Rabina Kaliszera. O godz. 11 nastąpi otwarcie części oficjalnej w najbardziej reprezentacyjnej sali ratusza miejskiego, sali mieszczańskiej. Po powitaniu ze strony organizatorów, dr Michał Targowski przedstawi wykład na temat śladów kultury żydowskiej i sytuacji Żydów w historii Torunia i regionu.

Następnie w ramach panelu teologiczo-dyskusyjnego, skoncentrowanego wokół "Deklaracji Soboru Watykańskiego II Nostra aetate o stosunku do religii niechrześcijańskich", oprócz rabina di Segni, wezmą udział m. in. Naczelny Rabin Polski Michael Schudrich, bp Mieczysław Cisło, bp Andrzej Suski (biskup toruński) i zaproszeni eksperci. Obecna też będzie ambasador Izraela w Polsce Anna Azari.

Po południu nastąpi nabożeństwo w zabytkowej katedrze św. Janów w Toruniu, z udziałem m. in. Rabina Boaz Pash z Izraela, miejscowych biskupów, kapłanów, przedstawicieli życia konsekrowanego i wiernych diecezji toruńskiej.

Wieczorem - jak zapowiedział ks. Dariusz Iwański, odpowiedzialny za organizację Dnia z ramienia diecezji toruńskiej - goście będą mogli wziąć udział w spektaklu "Dybuk", który zaprezentuje Teatr Żydowski z Warszawy, który specjalnie z tej okazji uda się do Torunia.

Ks. Iwański poinformował ponadto, że tak jak w poprzednich latach, obchody Dnia Judaizmu poprzedzą katechezy na temat judaizmu dla młodzieży szkół w Toruniu oraz w innych miastach diecezji. A specyfiką obchodów w Toruniu będą też liczne wystawy, koncerty i imprezy ukazujące bogactwo kultury żydowskiej - tak, aby zainteresować nią mieszkańców, a przede wszystkim młodzież. Będzie też m. in. nauka tańców żydowskich oraz wyprodukowany zostanie specjalny piernik toruński, upamiętniający Dzień Judaizmu w tym mieście. Ks. Iwański dodał, że władze miasta Torunia oraz województwa kujawsko-pomorskiego wykazują wielkie zainteresowanie i deklarują wszechstronną pomoc w organizacji Dnia.

Organizatorzy Dnia Judaizmu liczą na to, że transmitowany on będzie w Radio Maryja i TV TRWAM.

Na spotkaniu Komitetu ds. Dialogu omawiana była również konferencja z okazji 50-lecia ogłoszenia soborowej deklaracji "Nostra aetate", która odbędzie się 26 listopada w gmachu Konferencji Episkopatu w Warszawie. Z tej okazji w spotkaniu wzięła udział Ruth Cohen Dar, zastępca ambasador Izraela w Polsce.

Organizatorami listopadowej konferencji są Komitet ds. Dialogu z Judaizmem Konferencji Episkopatu Polski i Ambasada Izraela w Polsce i Polska Rada Chrześcijan i Żydów. Ze strony Kościoła katolickiego w konferencji wezmą udział liczni biskupi, w tym przewodniczący Konferencji Episkopatu abp Stanisław Gądecki oraz Nuncjusz Apostolski w Polsce abp Celestino Migliore. Będą w niej uczestniczyć też przedstawiciele, w tym duchowni (imamowie), z polskiej społeczności muzułmańskiej. Po zakończeniu konferencji jej uczestnicy przejadą do warszawskiej Synagogi Nożyków, gdzie odbędzie się wspólna modlitwa chrześcijan i Żydów z udziałem muzułmanów.

Ogólnopolski Dzień Judaizmu jest inicjatywą Episkopatu Polski. Został ustanowiony przez Konferencję Episkopatu Polski w 1997 r. Jego celem jest rozwój dialogu chrześcijańsko-żydowskiego, a także modlitwa i refleksja nad związkami obu religii. Polska jest drugim, po Włoszech, europejskim krajem, w którym zaczęto organizować takie obchody. Później włączyły się w tę inicjatywę m.in. Austria, Holandia i Szwajcaria.

Dzień Judaizmu ma pomóc katolikom w odkrywaniu judaistycznych korzeni chrześcijaństwa oraz pogłębianiu świadomości – jak nauczał Jan Paweł II – że religia żydowska nie jest wobec chrześcijaństwa rzeczywistością zewnętrzną, lecz "czymś wewnętrznym, oraz że nasz stosunek do niej jest inny aniżeli do jakiejkolwiek innej religii".

Jest to też okazja - jak podkreśla Komitet ds. Dialogu z Judaizmem KEP - do propagowania posoborowego wyjaśniania tekstów Pisma Świętego, które w przeszłości mogły być interpretowane w sposób antyjudaistyczny i antysemicki, do wyjaśniania wiernym tragedii Zagłady Żydów i ukazywania antysemityzmu jako grzechu. Zachęca się, by do obchodów Dnia Judaizmu zarówno na szczeblu ogólnopolskim, diecezjalnym jak i parafialnym zapraszać do wspólnych modlitw Żydów oraz przedstawicieli innych wyznań chrześcijańskich.

Co roku centralne obchody Dnia Judaizmu organizuje inna polska diecezja. W styczniu ub. roku była to diecezja bielsko-żywiecka.

Komitetowi ds. Dialogu z Judaizmem przewodniczy bp Mieczysław Cisło, a jego członkami są: ks. Tomasz Adamczyk, Monika Adamczyk-Grabowska CFSF, ks. Wiesław Dawidowski OSA, prof. Jan Grosfeld, ks. Łukasz Kamykowski, ks. Grzegorz Michalczyk, Ryszard Montusiewicz, ks. Jerzy Stranz, Barbara Sułek-Kowalska, ks. Alfred Wierzbicki i Sławomir Żurek.

Rok 2015

 10. Nasi przyjaciele z Shomer International wystąpili nawet na południu Polski ... nam to za daleko, ale....

Kino Nowość w Będzinie, ul. Potockiego 3,   20.11.2015
Koncert muzyki żydowskiej, białoruskiej i klasycznej w wykonaniu zespołu MASTER z Centrum Dialogu Żydowsko-Chrześcijańskiego SHOMER-International z Białorusi. https://www.facebook.com/events/1022834287767986/

Organizatorami koncertu są : Cafe Jerozolima Adam Szydłowski, Pastor Kościoła Zielonoświątkowego Arkadiusz Wnęk przy współpracy z Muzeum Zagłębia w Będzinie oraz "Shomer International"
 

9. W ramach kolejnego Festiwalu "Wschód Kultury - Inny Wymiar" który odbył się w Białymstoku w dniach 27-30 sierpnia 2015, Towarzystwo Przyjaciół Kultury Żydowskiej zapraszało na cykl koncertów pn. "Białystok main heim" które odbyły się w dniach 28 i 30 sierpnia.

Bialystok Main Heim

Wielkie dzięki Darkowi Szada-Borzyszkowskiemu bo nasz, TPKŻ'tu udział we Wschodzie Kultury to jego dzieło.

Poniżej można przeczytać o idei tematu cyklu i informacje o wykonawcach.

Pełny program Festiwalu Wschód kultury - Inny Wymiar na stronie http://bok.bialystok.pl/aktualnosci/tematyka/wk-info/

A inne spotkania z kulturą żydowską w ramach tego festiwalu to zorganizowane przez Galerię Sleńdzińskich:

27 sierpnia Dzieła żydowskich artystów... – Wschód Kultury/Inny Wymiar (Waryńskiego 24a) 
Dzieła żydowskich artystów – Bencjona Rabinowicza i Simona Segala. Kuratorka: Jolanta Szczygieł-Rogowska. Wystawa czynna do 30 sierpnia.
Bencjon Rabinowicz – zaliczany do najwybitniejszych współczesnych francuskich malarzy; urodził się w 1905 r. w Białymstoku, tutaj też rozpoczął swoją artystyczną edukację i po raz pierwszy wystawił swoje obrazy, sygnowane pseudonimem Benn. W 1929 wyjechał do Francji; w Paryżu spędził okres niemieckiej okupacji, a potem tworzył do końca życia (1989 r.). Uhonorowany francuską Legią Honorową.
Simon Segal – wybitny malarz, członek École de Paris. Urodził się w 1898 w bogatej mieszczańskiej rodzinie żydowskiej
w Białymstoku. Przez większą część życia mieszkał i tworzył we Francji, gdzie zmarł w 1969 r. (został pochowany w Arcachon).
 
29 sierpnia "Fabryka Wielkich Mistrzów" – Wschód Kultury/Inny Wymiar (Kino Forum, Legionowa 5)
Premiera filmu w reżyserii Dariusza Grzeszczyka, opowiadającego o nieznanym rozdziale z historii naszego miasta
- jedynej w swoim rodzaju pracowni kopistów, która w czasie II wojny światowej funkcjonowała w obrębie getta białostockiego. Jedną z ról gra Wojciech Koronkiewicz. W filmie można też usłyszeć śpiew Alicji Grabowskiej. Konsultacja merytoryczna: Wojciech Koronkiewicz, historyk sztuki Joanna Tomalska i historyk Jolanta Szczygieł-Rogowska.

 

Białystok main heim

Przez stulecia Białystok zapisał się na kartach historii jako miasto wyjątkowe, na co dzień wolne od poważniejszych antagonizmów i konfliktów między zamieszkującymi je społecznościami, wśród wielu innych – polską i żydowską. Tu do szkół przyjmowano uczniów bez względu na pochodzenie i wyznanie, tu polska publiczność kibicowała żydowskim sportowcom (i vice versa), tu wreszcie zrodził się projekt sztucznego języka esperanto, który miał połączyć wszystkich ludzi. To trudne czasy wojen, zaborów i okupacji rzuciły cień na pozytywny obraz wzajemnych relacji wewnątrz wielonarodowej społeczności. Dziś, zarówno w Izraelu, jak i w rozproszonej po świecie żydowskiej diasporze, przedwojenny Białystok jest pamiętany jako miasto, w którym w sposób unikalny i spontaniczny urzeczywistniał się ideał pokojowego współżycia różnych narodów, religii i kultur. Do dziś jest z nostalgią wspominany przez swoich dawnych żydowskich mieszkańców i ich potomków.

Towarzystwo Przyjaciół Kultury Żydowskiej w Białymstoku, organizator niżej wymienionych działań, powstało również po to, żeby kultywować pamięć o dawnych mieszkańcach tego miasta. Tytuł „Białystok main heim” jaki zdecydowaliśmy się nadać koncertom, realizowanych w ramach „Wschód Kultury / Inny Wymiar”, jest nieprzypadkowy. Jest to tytuł żydowskiej piosenki, która powstała tuż przed wybuchem II wojny światowej w Białymstoku, a jej polski tytuł to „Białystok mój dom”. 

Koncerty oscylujące wokół muzyki żydowskiej uświetnią wizualizacje, na których pojawią się archiwalne zdjęcia Białegostoku i jego mieszkańców sprzed II wojny światowej.

Miejsce realizacji: Rynek Kościuszki – Białystok, namiot festiwalowy przy Białostockim Ośrodku Kultury, Opera i Filharmonia Podlaska – sala przy ul. Podleśnej

Wystąpią: 

AMSTERDAM KLEZMER BAND        ''The Pogues muzyki klezmerskiej''  

Amsterdam Klezmer Band w ciągu 17 lat swego istnienia wyrósł z ulicznych buskerów na prawdziwą gwiazdę międzynarodowych festiwali. Siedmioosobowy zespół łączy w swej muzyce tradycję klezmerską z elementami tanecznej muzyki cygańskiej i bałkańskiej, uzupełniając całość nowymi brzmieniami funk, jazz, ska i hiphop. Amsterdam Klezmer Band zabiera nas w niezwykłą podróż po nieistniejącym świecie Europy Wschodniej, mieszając w niezwykły sposób tradycyjną muzykę Yiddish z wpływami bałkańskimi, tureckimi, rumuńskimi, cygańskimi i rosyjskimi. Rezygnują z czystej formy muzyki klezmerskiej, na rzecz szaleńczej mikstury porywającej do tańca, owej specyficznej multikulturowej atmosfery ulic i knajp dawnej Europy.

Nieprzypadkowo formacja nazywana jest ''The Pogues muzyki klezmerskiej'', bowiem w ich muzyce czuć szaleństwo, radość i dekadencję, ową knajpianą atmosferę miast i miasteczek pogranicza kultur. Nie przypadkiem ich żywiołem są koncerty - na żywo są istnym wulkanem energii, każdy z siedmiu muzyków gra na kilku instrumentach, tworząc niezwykle wielobarwny spektakl. Amsterdam Klezmer Band występuje w składzie: Jasper de Beer (double bass, guitar banjo, backing vocals), Job Chajes (alto saxophone, vocals), Alec Kopyt (vocals, percussion), Gijs Levelt (trumpet), Joop  van der Linden (trombone, percussion), Janfie van Strien (clarinet, backing vocals), Theo van Tol (accordion). Swoją karierę muzyczną rozpoczęli w 1996 roku. Do tej pory ukazały się albumy: Blitzmash, De Amsterdam Klezmer Band, Remixed!, Mokum, Katla, Limonchiki, Zaraza, Malaloka, Son, Katakofti.

 

MILO KURTIS I ORKIESTRA NAXOS  

„Podróż dookoła mózgu” to najnowszy projekt muzyczny Milo Kurtisa, wybitnego, nad wyraz  kreatywnego artysty, niestrudzonego poszukiwacza nowych brzmień, który wraca do swoich greckich korzeni mieszając muzykę grecką, polską, żydowską i arabską z jazzem, funky i muzyką klasyczną. Nazwa grupy pochodzi od greckiej wyspy, z której wywodzi się rodzina lidera grupy. Realizując spotkanie wschodniej, orientalnej melodyki z stricte jazzowym aranżem i strukturą, formacja ma na koncie szereg doskonale i entuzjastycznie przyjętych koncertów m.in. na festiwalach: Jazz na Starówce, Róże Jazz Festiwal, Euro 2012.

Anthimos Apostolis – kompozytor, gitarzysta rockowy i jazzowy. W wieku 17 debiutował w grupie Czesława Niemena. Na festiwalu „Jazz and Rock Now” otwierał Igrzyska Olimpijska w Monachium obok takich osobistości jak: Charles Mingus, John McLaughlin i The Mahavisnhu Orchestra. Antymos Aposotolis zdobył ogromną popularność występując jako gitarzysta w zespołach: Dżem, Osjan, Krzak, SBB oraz jako współpracownik Tomasza Stańko. Perkusjonista, multiinstrumentalista pochodzenia greckiego. Współzałożyciel zespołu Maanam, członek pierwszego składu zespołu Voo Voo. Występował z grupą Osjan, Brygada Kryzys, Virtual Jazz Reality, Tomaszem Stańko. Przez kilkanaście lat przebywał w USA, skąd powrócił w 1996 roku.

RZESZÓW KLEZMER BAND

Zespół Rzeszów Klezmer Band powstał w 2004 roku w Rzeszowie. Grupa wykonała ponad 300 koncertów na terenie Polski, Europy, jak również poza granicami naszego kontynentu. Zespół brał udział w wielu konkursach i festiwalach, takich jak: Festiwal „Warszawa Singera” (2007, 2008), w czasie którego, pod przewodnictwem Leona Blanka i akompaniamencie RKB został pobity rekord Guinnessa w tańcu chasydzkim, Festiwal „Nowa Tradycja” w Warszawie (2006), Festiwal „Muzyki i Tradycji Klezmerskiej” (2006, 2007, 2008) oraz Festiwal „Kazimierskie Inspiracje” (2008) w Kazimierzu Dolnym, „Spotkania z Kulturą Żydowską” (2007) w Łodzi, Wielokulturowy Festiwal „Galicja” (2007).  

Do największych osiągnięć zespołu można zaliczyć udział w Festiwalu „SZIGET” (2007) w Budapeszcie, udział w Festiwalu „Klezfiesta” (2008) w Buenos Aires, koncerty w Polskim Pawilonie podczas wystawy EXPO 2010 w Szanghaju, koncerty w Armenii oraz Gruzji międyz innymi w ośrodkach Europejskiej Misji Stabilizacyjnej EUMM. Zespół wielkokrotnie współpracował z choreografem tańca klezmerskiego Leonem Blankiem oraz z Stevenem Lee Weintraub. Utwory wykonywane przez muzyków to tradycyjne melodie klezmerskie, aranżowane w taki sposób, aby zawrzeć w nich elementy tradycji i nowoczesności. Dotychczesowy dorobek muzyczny po części składa się na płyty pt. „Siedem” oraz „Kameleon”. Młodzi i energiczni muzycy, sprawiają, że muzyka w ich wykonaniu przemawia do szerokiego grona publiczności. Ich koncerty są żywiołowe, różnorodne, porywające. Muzyka zespołu Rzeszów Klezmer Band momentami porywa do tańca, kusząc zmysłowymi nastrojami, innym razem wzrusza rzewnymi brzmieniami.   

 

WOJCIECH MAJEWSKI - MAJEWSKI GRA SKRIABINA 

Wojciech Majewski – pianista, kompozytor, aranżer, pedagog. Pochodzi z rodziny o bogatych tradycjach muzycznych. Jego ojciec Henryk Majewski był jedną z najbardziej prominentnych postaci polskiego jazzu.  

W kwietniu 2015 roku ukazała się płyta "Wojciech Majewski gra Skriabina". Jest to czwarty album w dorobku artysty, który po raz pierwszy zdecydował się wydać album z muzyką klasyczną. Projekt składa się z 34 miniatur rosyjskiego ekspresjonisty Aleksandra Skriabina (1872-1915). Chronologiczny układ utworów ukazuje ewolucję stylu kompozytorskiego wielkiego twórcy, kontynuatora "myśli chopinowskiej", który nawiązując do tradycji romantycznej stworzył swój własny, nowatorski, awangardowy język muzyczny. W tym roku przypada setna rocznica śmierci kompozytora.

 

 8. Lato to jak co roku okres rocznic - polskich - tych chwalebnych, które stanowiły o naszej historii ale i  wspominania bolesnych wydarzeń - przejawów barbarzyństwa wyzwolonego przez II wojnę światową, które w Polsce i w naszym regionie naruszyły strukturę narodowościową naszego społeczeństwa eliminując z niego prawie w zupełności Żydów.

Pamiętamy pogromy  w Wąsoszu – 5.07.1941, Radziłowie 7.07.1941, Jedwabnem -10 lipca 1941.

Staramy się być w rocznicę w Jedwabnem – na oficjalnych uroczystościach wojewódzkich i prywatnie aby zadumać się nad przeszłością. 

16 sierpnia spotykamy się przy pomniku bohaterów białostockiego getta na placu im. Tennenbauma, w rocznicę wybuchu  powstania.

Kilka zdjęć w Galerii, w zakładce Rocznice 2015

 

7. W dniach 13 -17 czerwca w Białymstoku, Centrum Edukacji Obywatelskiej Polska - Izrael zaprasza na kolejną, już VIII edycję Festiwalu Kultury Żydowskiej "ZACHOR - Kolor i Dźwięk"

więcej informacji na stronie http://bialystok.jewish.org.pl/ i w lokalnej prasie

 

6. 23 maja w Wielkiej Synagodze w Tykocinie miał miejsce Koncert muzyki żydowskiej i izraelskiej w wykonaniu Chóru "Megiddo" z Izraela.

Koncert był imprezą towarzyszącą 34 Międzynarodowemu Festiwalowi Muzyki Cerkiewnej "Hajnówka 2015" na którym ten chór występował. Warto wspomnieć, że pani Pnina Inbar - założycielka, dyrygent i kierownik muzyczny tego chóru była już na tym festiwalu w roku 2005 z żeńskim chórem "Naama", który również założyła i do dziś prowadzi. Na zakończenie koncertu chór porwał publiczność polską pieśnią ludową z repertuaru "Mazowsza". Kilka zdjęć w galerii w zakładce "Chór Megiddo w Tykocinie"  

 

5. W Akademii Supraskiej w dniach 14-15 maja miała miejsce IV Międzynarodowa Konferencja Naukowa nt. Chrześcijańskie dziedzictwo duchowe narodów słowiańskich. Język. literatura. Kultura. Historia.

W ramach tak sformułowanego tematu podjęto dyskusję nad następującymi problemami:

- Judaizm i chrześcijaństwo – wzajemne relacje i uwarunkowania.

- Biblia w optyce chrześcijan i żydów, symbolika biblijna i jej implikacje (liturgia, sztuka sakralna, literatura, język).

- Świat słowiański wobec chrześcijańskiego dziedzictwa (historia, język, kultura).

- Współczesność języków słowiańskich (piśmiennictwo świeckie i religijne, słownictwo, frazeologia, nazewnictwo).

Organizatorami konferencji byli: Uniwersytet w Białymstoku - Katedra Językoznawstwa Historycznego IFW oraz Instytut Filologii Polskiej, Akademia Supraska - Katedra Teologii Prawosławnej, Towarzystwo Przyjaciół Kultury Żydowskiej, Katedra Językoznawstwa Ogólnego i Rosyjskiego Witebskiego Uniwersytetu Państwowego im. Piotra Maszerowa

Obrady uświetnił swoim występem młodzieżowy zespół Młoda Folkowa Krew pod kierownictwem Lecha Mazurka.

 

4. 28 kwietnia w czytelni szkolnej Publicznego Gimnazjum Nr 6 w Białymstoku przy ul. KEN 1 odbyło się spotkanie z panem Zbigniewem Siwińskim, dzieckiem Holocaustu, aktualnie prezesem Towarzystwa Przyjaciół Kultury Żydowskiej w Białymstoku.

Spotkanie to było niejako kontynuacją – dla zainteresowanych uczniów – lektury „Dziecka Noego” Eric-Emmanuela Schmitt’a opowiadającej o ratowaniu życia żydowskich dzieci w Belgii przed zagładą podczas II wojny światowej. Szkoda, że w polskich szkołach nie sięga się do naszej historii, równie bogatej a przecież o wiele bardziej okrutnej, o której literatura również istnieje ale może jest mniej znana i nie propagowana. W PG 6 spotkaliśmy się z żywym świadkiem tamtych dni. W pierwszej części spotkania obejrzeliśmy film opowiadający historię poszukiwań tożsamości naszego gościa, który został uratowany z białostockiego getta i  wychowany przez polską rodzinę. Następnie Pan Zbigniew opowiedział nam jak ciężko jest być człowiekiem  pozbawionym korzeni oraz przybliżył kulturę i zwyczaje żydowskie. Zdjęcia ze spotkania w Galerii w zakładce: Spotkanie w PG6

3. W "Zmianie Klimatu" (ul.Warszawska 6) 11 marca odbyło się spotkanie z Ireną Wiszniewską, autorką zbioru rozmów wydanego pod tytułem "My Żydzi z Polski". Rozmowę prowadziła Katarzyna Sztop-Rutkowska.

2. "Bezirk Białystok" - 21 i 22 lutego 2015 w sali teatralnej Wydziału Sztuki Lalkarskiej Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Białymstoku mieliśmy okazję obejrzeć/uczestniczyć/przeżyć spektakl przygotowany jako praca semestralna studentów III roku pod opieką prof. W. Czołpińskiego oraz mgr A. Makowskiej.

Stało się już niemal tradycją, że prawie co roku studenci tej uczelni przygotowują coś z historii Białegostoku i jego żydowskich mieszkańców. Tym razem,  "Bezirk Białystok" to fikcyjna historia oparta na faktach i prawdziwych postaciach. Tłem historycznym dla przedstawionych wydarzeń był rok 1943, kiedy to w sierpniu w białostockim getcie wybuchło powstanie zakończone klęska walczących w nim Żydów. Niedługo później getto zostało zlikwidowane a pozostałych przy życiu jego mieszkańców wywieziono do obozów koncentracyjnych.
Inspiracją do tworzonych przez studentów postaci byli: Icchok Malmed - polski Żyd, bohater getta białostockiego, który oblał kwasem solnym żołnierza SS a następnie na skutek groźby masowej egzekucji Żydów oddał się dobrowolnie w ręce Niemców, Mordechaj Tenenbaum - uczestnik ruchu oporu w Wilnie i getcie warszawskim oraz przywódca powstania w getcie białostockim oraz Izaak Celnikier - polski malarz, rysownik , grafik i rzeźbiarz żydowskiego pochodzenia, który po wybuchu II wojny światowej uciekł do Białegostoku i tu w 1941 roku trafił do białostockiego getta. Studentów inspirowała też żydowska legenda o golemie. W żydowskiej tradycji jest to istota utworzona z gliny na kształt człowieka ale pozbawiona duszy rozumiejącej neszama, a zarazem również zdolności mowy. Golem był tworzony aby w sytuacjach zagrożenia bronić ludności żydowskiej. Według jednej z wersji legendy golem wpada w szał i zaczyna mordować tych którym służył, jeśli ich czyny, słowa lub myśli są/były nieczyste. Tekst został oparty na korespondencji Mordechaja Tenenbauma i Bronisławy Klibańskiej-Winickiej oraz "Łaskawych" Jonathana Littela.

 

1. 27 stycznia 2015 roku z okazji Międzynarodowego Dnia Pamięci Ofiar Holokaustu w Białymstoku spotkaliśmy się przy kopule-pomniku spalonej synagogi. Po odczytaniu modlitwy Darek Szada opowiedział o historii żydowskiej społeczności Białegostoku.

W spotkaniu uczestniczyli członkowie TPKŻ i inni działacze społeczni z Polski i Białorusi, prezes Wspólnoty Reformowanego Judaizmu Beit-Białystok i młodzież licealna. Kilka zdjęć w zakładce Galerii 2015DPH Białystok

Rok 2014

22. 10 grudnia o 18.00 w kawiarni FAMA (Legionowa 5) miała miejsce premiera polskiego wydania książki Rebeki Kobrin "Żydowski Białystok i jego diaspora". W spotkaniu wzięła udział autorka publikacji 

W książce autorka opowiada o przeszłości naszego miasta i o jego historycznych mieszkańcach, którzy z różnych przyczyn od końca XIX wieku emigrowali do takich państw  jak Stany zjednoczone czy Palestyna, a później również do Argentyny, a nawet Australii a potem do Białegostoku tęsknili z najróżniejszych kontynentów, krajów i miast. Ich przywiązanie do Białegostoku było bardzo silne i tworzyło transnarodową wspólnotę białystokerów.

 

21. 3 listopada w Orli obchodziliśmy rocznicę zagłady orlańskich Żydów

 

                              

    

 

 

 

 

 

 

 

       

 

 

 

 

                                                         

 

20. W dniach 19 i 20 października w Knyszynie i w Bielsku Podlaskim TPKŻ był współorganizatorem Popołudni z kulturą żydowską związanych ze świętem Sukkot, pn.:Wokół święta Sukkot - święta szałasów"

 

sukkot_Knyszyn.JPG - 40.26 KB          sukkot_BielskPodl.JPG - 42.21 KB 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

19.  17 października 2014 w Łomży miała miejsce uroczystość wręczenia nagród w XXV edycji Konkursu o Nagrodę i Medal Zygmunta Glogera. Nagrodę III stopnia otrzymał dr Tomasz Wiśniewski z Białegostoku za dokumentowanie i popularyzowanie tradycji wielokulturowych na Podlasiu.

Poniżej pełny komunikat z rozstrzygnięcia tego konkursu:

NAGRODA I STOPNIA
prof. dr hab. Jan Miodek z Wrocławia za szerzenie kultury języka i rozwijanie świadomości językowej Polaków
NAGRODA II STOPNIA
ks. prof. dr hab. Michał Marian Grzybowski z Płocka za badania archiwalne związane z Mazowszem i twórczą współpracę ze środowiskami historycznymi
NAGRODA III STOPNIA
dr Tomasz Wiśniewski z Białegostoku za dokumentowanie i popularyzowanie tradycji wielokulturowych na Podlasiu
WYRÓŻNIENIA
Aleksandra Hołubecka-Zielnicowa z Wrocławia za pasję i zasługi w dokumentowaniu historii i kultury ziem pogranicza śląsko-wielkopolskiego; red. Ryszard Marut z Ciechanowa za osiągnięcia w rozwijaniu prasy regionalnej i lokalnej na Mazowszu; dr hab. Dorota K. Rembiszewska, prof. IS PAN, za badania nad gwarami Polski północno-wschodniej
NAGRODA HONOROWA
Stanisław Jan Rostworowski z Warszawy za kontynuowanie badań nad historią rodu Rostworowskich i podtrzymywanie pamięci o Zygmuncie Glogerze 
  XXV edycję Konkursu o Nagrodę i Medal Zygmunta Glogera wraz z konferencją nt. „Elity polskie” sfinansowali:

$ $

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego

$ $

Urząd Marszałkowski Województwa Podlaskiego w Białymstoku

$ $

Prezydent Miasta Łomży

$ $

Społeczne Stowarzyszenie Prasoznawcze "Stopka"

  

18. 12 października 2014 o 18.00 w "Zmianie Klimatu" ul. Warszawska 6 Tomasz Wiśniewski i TPKŻ Białystok zaprezentowali premierę filmu T. Wiśniewskiego pt. „Park Centralny”.

Najstarszy białostocki cmentarz żydowski z  1750 roku, tzw. „rabinacki” na terenie którego znajduje się dziś Park Centralny nadal ISTNIEJE!, ale jest przysypany piaskiem i gruzem!

W latach 1952 – 1954 głównym architektem Białegostoku był inżynier, uznany architekt Michał Bałasz (projektant ponad 100 kościołów i cerkwi!). Dziś, ten 90 letni człowiek postanowił powiedzieć prawdę. To on przed ponad 60 laty zdecydował o zasypaniu cmentarza. Dokonał tego przy cichej akceptacji ówczesnych komunistycznych władz.

Inżynier Bałasz mówi wprost: „Po wojnie cmentarz był rozkradany i dewastowany, był miejscem na które wysypywano bezkarnie śmiecie, na którym piło się alkohol. Trzeba to było jakoś powstrzymać. Podjąłem decyzję o zasypaniu tego cmentarza, bo to był jedyny dla niego ratunek. Obecnie uważam, że przyszedł czas, że powinniśmy go odkopać”.

Jego zdaniem, pod ziemią, stosunkowo płytko znajduje się około 1000 macew. Film „Park Centralny” rozpoczyna kampanię na rzecz odkopania najstarszego cmentarza w Białymstoku i stworzenia w tej przestrzeni w symbiozie z istniejącym parkiem, podziemnego lapidarium.

Po filmie odbędzie się dyskusja, którą poprowadzi Dariusz Szada Borzyszkowski. Wezmą w niej udział m.in. Zbigniew Siwiński, prezes Towarzystwa Przyjaciół Kultury Żydowskiej, Michał Bałasz, wybitny architekt, projektant ponad 100 kościołów i cerkwi, który w latach 50. XX wieku był architektem Białegostoku,  znany artysta rzeźbiarz prof Jerzy Grygorczuk, Antoni Oleksicki, wieloletni Wojewódzki Konserwator Zabytków w Białymstoku oraz dr Tomasz Wiśniewski, reżyser filmu. 

 

17. 28 września w białostockiej Operze miała miejsce premiera "Skrzypka na dachu"

16. W poniedziałek, 25.08.2014 minęła 73 rocznica masakry, podczas której w ciągu dwóch dni przestała istnieć połowa ludności Tykocina. 

W Lesie Łopuchowskim przy pomniku, w miejscu gdzie dokonano zbrodni, uczczono pamięć ofiar. W uroczystości wzięli udział przedstawiciele ambasady Izraela, gmin żydowskich w Polsce, władze Tykocina, a również nasi przyjaciele z Przedstawicielstwa Programu Dialogu Żydowsko-Chrześcijańskiego "Shomer International" z Białorusi i nasi członkowie (TPKŻ). Po oficjalnych wystąpieniach złożono kwiaty i zapalono znicze. W czasie uroczystości usłyszeliśmy m.in.:

Marzena Pisarska-Kalisty, dyrektor Muzeum w Tykocinie: Sięgamy pamięcią do bolesnych dni. 25 i 26 sierpnia 1941 roku w Tykocinie hitlerowcy w ciągu dwóch dni wymordowali blisko 2,5 tysiąca osób. 24 sierpnia 1941 roku Niemcy wydali zarządzenie, by Żydzi z Tykocina zebrali się na rynku. Następnego dnia rano rynek został otoczony. Mężczyźni, kobiety i dzieci zostali wywiezieni do Lasu Łopuchowskiego. Wcześniej hitlerowcy wykopali tam trzy ogromne doły. Część ludzi wrzucano tam żywcem. Od zagłady uratowało się około 150 osób, gdyż wcześniej uciekli z miasteczka. Wojnę przeżyło 21 Żydów. Wyginęła cała społeczność żydowska, po której została tylko synagoga. w maju 1944 roku Niemcy wywieźli do obozów koncentracyjnych większość tykocińskich rodzin.
Los tykocińskich Żydów i cierpienie ocalałych nie mogą odejść w niepamięć. W milczeniu pochylamy głowy i prosimy Boga, by powstrzymał ludzkość przed powtórzeniem takich potworności.

Eugeniusz Kołodzin z Programu Dialogu Żydowsko-Chrześcijańskiego "Shomer International": - Chciałbym, by takie spotkania były okazją do zadania sobie pytania: co robimy każdego dnia, każdy na swoim miejscu, by podobne tragedie w przyszłości już się nie zdarzyły. Każdy na swoim miejscu, w każdej minucie, jest w stanie budować i przeciwdziałać złym zachowaniom. Wszystko zaczyna się od umysłu i serca.

Później w synagodze w Tykocinie wystąpił zespół z Mińska Baruch Band, który wykonuje pieśni współczesnych żydowskich autorów w języku hebrajskim, jidysz, rosyjskim i polskim.

W Galerii - zakładka "Łopuchów-Tykocin 2014" kilka zdjęć z uroczystości upamiętniających tą bolesną rocznicę.

 15. Zarzad TPKŻ  i Rada Międzynarodowego Przedstawicielstwa Programu Dialogu Żydowsko-Chrześcijańskiego"SHomer International" BY-EU  zapraszają na wystawę eksponatów z Muzeum Historii Żydów Polskich (z Warszawy) i Muzeum Historii Żydów Grodzieńszczyzny przy Synagodze Grodzieńskiej i uroczyste koncerty muzyki żydowskiej w wykonaniu zespołów z Białorusi:

24.08. - godz.14:00 - Synagoga Chasydzka w Orli (pierwsze spotkanie z planowanego cyklu "Popołudnie z kulturą żydowską", w programie również pokaz filmu dokumentalnago w reż. D.Szada-Borzyszkowskiego)
 
24.08. - godz.18:00 - Zamek Królewski w Tykocinie
http://zamekwtykocinie.pl/news/show/120#ad-image-0
(dodatkowe informacje można uzyskać tel. 534-381000 lub 785-985223 - reż. Dariusz Szada-Borzyszkowski.)
 
Dziękujemy za obecność i wsparcie!
Borys Baruch Idzelchyk - Kierownik zespołu "Baruch-band"
Eugeniusz A.Kołodzin - Dyrektor Przedstawicielstwa Programu Dialogu Żydowsko-Chrześcijańskiego
"SHomer International" BY-PL
Program ofthe Judeo-Christian Dialogue 'SHOMER  International' © 2011-2014
mob.: +375(44) 775-54-55/  (29) 585-54-55  tel.: +375(17) 208-20-98   www.Shomer-int.org

14. 16.08.2014 71 rocznica powstania w białostockim gettcie

13. 26 czerwca 2014 r. o godzinie 18.00 w kawiarni „Fama” Białostockiego Ośrodka Kultury, ul. Legionowa 5 w Białymstoku, miało miejsce  inauguracyjne "Białostockie Spotkanie  Chrześcijańsko-Żydowskie", zorganizowane przez Fundację Laboratorium Badań i działań Społecznych "SocLab" oraz Polską Radę Chrześcijan i Żydów.

Pierwsze inauguracyjne spotkanie miało temat „Tikkun Olam  Naprawa Świata”. Wokół tematu postawy wobec niesprawiedliwości i cierpienia we współczesnym świecie rozmawiali zarówno przedstawiciele judaizmu, jak i chrześcijaństwa. Inicjatorem „Spotkań” jest Polska Rada Chrześcijan i Żydów (http://www.prchiz.pl/). W ramach spotkania wystąpili:

Rabin Joel Chaim Nowicki -“ chasydzki rabin związany z Gminą Wyznaniową Żydowską w Warszawie, absolwent Akademii Medycznej i Akademii Muzycznej w Bydgoszczy, jesziw Dwar Jeruszalaim w Jerozolimie i Hamiwtar w Efracie
O. Marek Nowak OP: Dominikanin, dr hab. filozofii, pracuje na Wydziale Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego, wieloletni wiceprzewodniczący Polskiej Rady Chrześcijan i Żydów. Razem z Stanisławem Krajewskim prowadzi seminarium na UW na temat dialogu chrześcijańsko-żydowskiego. Za swój wkład w dialog polsko-żydowski zostałem uhonorowany w 1998 roku nagrodą Fundacji Polcul.
Moderatorem spotkania będzie Bogdan Białek: psycholog, dziennikarz, wydawca. Współprzewodniczący Polskiej Rady Chrześcijan i Żydów, współzałożyciel i prezes Stowarzyszenia im. Jana Karskiego, członek zarządu internetowej Jesziwy Pardes-Akademii Judaizmu, Przewodniczący Rady Polskiej Fundacji Sufich im. Dżelaladdina Rumiego, Członek Honorowy Klubu Chrześcijan i Żydów „Przymierze” w Krakowie oraz członek Komitetu Honorowego Międzynarodowego Instytutu Dialogu i Tolerancji im. Jana Karskiego. Redaktor naczelny czasopisma "Charaktery".
Spotkaniu towarzyszył występ Męskiego Chóru Kameralnego im. Bogdana Onisimowicza (http://www.onisimowicza.pl/).
Odbyła się również projekcja filmu „Miszka” w reż Dariusza Szady Borzyszkowskiego. Jest to historia Miszki Zylbersztajma, który jako dziecko uciekł z białostockiego getta i przeżył Zagładę.
 
Ze strony Fundacji SocLab "Duszą" tego przedsięwzięcia była pani Katarzyna Sztop-Rutkowska, współorganizatorem Białostocki Ośrodek Kultury, a partnerem Towarzystwo Przyjaciół Kultury Żydowskiej.

12. Nasz przyjaciel Sławomir Grynberg zaprosił młodzieżowy zespół Lecha Mazurka Młoda Folkowa Krew do udziału w 3-dniowym koncertowaniu we Wrocławiu, uświetniającym jego żydowski ślub pod chupą, który miał miejsce w synagodze Pod Białym Bocianem w dniu 22.06.2014 i żydowskie wesele.

Białostocka młodzież była jedną z kilku kapeli na tym wydarzeniu, mogli grać i śpiewać w towarzystwie takich znanych artystów jak Michael Alpert, który jest jednym z najbardziej cenionych klezmerow na świecie. Dzień ceremonii wypełniony był muzyką, tańcem i atrakcjami artystycznymi, dzięki wielu zaproszonym gościom, artystom i znamienitym reprezentantom społeczności żydowskiej z Polski i z zagranicy. Wydarzenie było otwarte dla publiczności, zarówno żydowskiej, jak i nie-żydowskiej – była to niezwykła okazja, aby doświadczyć współczesnego życia i kultury żydowskiej jako autentycznej części polskiego krajobrazu kulturowego.

Katka i Sławek, którzy stanęli pod chupą, czyli baldachimem ślubnym, urodzili się i wychowali w Polsce bez świadomości swojego żydowskiego pochodzenia. Oboje zdecydowali się już w dorosłości pogłębić odkryte korzenie żydowskie. Spotkali się w 2007 roku i od tego czasu związani są ze sobą zarówno emocjonalnie, jak i zawodowo. Dzieląc swój czas pomiędzy Polską i Nowym Jorkiem, poświęcają się także odrodzeniu życia żydowskiego w Polsce, pisząc o nim i tworząc filmy dokumentalne.

Więcej informacji wydarzenia znajduje się na stronach: http://katreszke.wix.com/wedding oraz  https://www.facebook.com/events/712392058811282/

Angielska wersja info:

A One-of-a-Kind Festival of Jewish life in Poland. 

 We are pleased to share with you the exciting news about an upcoming Jewish wedding, which took place on June 22, 2014 at the spectacular White Stork Synagogue in Wroclaw. Together with the Jewish Community of Wroclaw and the Bente Kahan Foundation, Katka Reszke and Slawomir Grünberg have decided to turn their chuppah ceremony into a one-of-a-kind festival of Jewish life in Poland.  

 The wedding day – Sunday, June 22 – was a day filled with music, dance, and art activities featuring Jewish leaders and artists from Poland and abroad. The event was open to the public, Jewish and non-Jewish alike, making it an exceptional opportunity to experience contemporary Jewish life and culture as an authentic part of the Polish social and cultural landscape.  

The bride and groom were both born in Poland, where they grew up unaware of their Jewish ancestry. They both went on to embrace and reclaim their Jewish heritage in adulthood. They met in 2007 and have since been bound emotionally, as well as professionally.  While they share their time between Poland and New York, they are both actively invested in the revitalization of Jewish life in Poland, also through their documentary films and writings.  It was an unforgettable event showcasing real Jewish life in 21st century Poland.  

 At this remarkable event everybody were asked by:

Aleksander Gleichgewicht, President of the Jewish Community of Wroclaw 

Bente Kahan, President of the Bente Kahan Foundation 

Magdalena Dorosz, Deputy Director of the Jewish Community of Wroclaw 

Rabbi Tyson Herberger, Chief Rabbi of Wroclaw and Lower Silesia 

Rabbi Michael Schudrich, Chief Rabbi of Poland 

 ***

The Kallah (The Bride)   Katka Reszke is a writer, documentary filmmaker, photographer and researcher in Jewish history, culture, and identity. Born and raised in Wrocław, Poland, she holds a Ph.D. in Jewish Education from the Hebrew University of Jerusalem, an M.A. in Cultural Studies from the University of Wroclaw, and a Diploma in Jewish Studies from the Oxford Centre for Hebrew and Jewish Studies. Author of “Return Of The Jew: Identity Narratives of the Third Post-Holocaust Generation of Jews in Poland”, Katka has lectured on different aspects of the Polish-Jewish experience at numerous educational and cultural institutions in the U.S. and Europe. Her documentary films include: “Shimon’s Returns”, “Magda” and “Coming Out Polish Style”. Website: www.katkareszke.com  

 The Chattan (The Groom) Slawomir Grünberg is an award winning director, producer and cinematographer. A graduate of the Polish Film School in Lodz, he has directed and produced over 45 documentaries. He is a recipient of Guggenheim, Soros Justice Media Fellowships and an Emmy Award for PBS documentary School Prayer. His films include: ThePeretzniks (Perecowicze), Castaways, The Legacy of Jedwabne, Saved by Deportation, Coming Out Polish Style, The Peretzniks. His cinematography credits feature two Oscar nominations for Legacy and Sister Rose's Passion. Slawomir's latest films include: Karski & The Lords of Humanity and Shimon's Returns. Website: www.logtv.com/tv 

 The Officiating Rabbis 

 Rabbi Tyson Herberger – Chief Rabbi of Wroclaw and Lower Silesia since 2013. Raised in Michigan, he received a BA in Economics and Political Science from the University of Michigan and a Masters in Jewish Education from Hebrew College, Newton. He did his rabbinic studies under Rabbis Shlomo Ziskin and Zalman Nechemia Goldberg and was ordained as a rabbi in 2010. Before coming to Wroclaw, he served as a rabbi in Warsaw, Poland. He is partially supported by Shavei Israel. 

 Rabbi Michael Schudrich – Chief Rabbi of Poland since 2004. Born in New York, he served as Rabbi of the Jewish Community of Japan from 1983 to 1989. He began working in Poland in 1990 on behalf of the Ronald S. Lauder Foundation. Michael Schudrich holds a B.A. from the State University of New York at Stony Brook in Religious Studies and an M.A. in History from Columbia University; he did his rabbinic studies at Yeshiva University. 

 The Synagogue 

The White Stork Synagogue, which opened in 1829 when the city was known as Breslau, part of the Kingdom of Prussia, is a spectacular three-story neoclassical design by Carl Ferdinand Langhans. Rededicated in 2010 after a decade-long renovation, it is the religious and cultural center of the Wroclaw Jewish community, under the auspices of the Union of Jewish Religious Communities in Poland. It is the only synagogue in Wroclaw to have survived the Holocaust. 

 The final stage of the restoration of the White Stork Synagogue, which took place between 2008 and 2010, was made possible with funds from the EEA Grants (Iceland, Liechtenstein and Norway) as well as funding from the city of Wroclaw, the Union of Jewish Religious Communities in Poland and its Wroclaw Branch, and the Bente Kahan Foundation, the leader of the renovation project.

11. W dniach 13 -15 czerwca w Białymstoku, Centrum Edukacji Obywatelskiej Polska -Izrael zaprezentowało kolejną, już VI edycję Festiwalu Kultury Żydowskiej

"ZACHOR - Kolor i Dźwięk"

więcej informacji na stronie http://bialystok.jewish.org.pl/

10. W dniu 13 czerwca, po południu na murze Zakładu Karnego w Białymstoku, ul. Hetmańska, powstał "mural" poświęcony  pamięci Ireny Sendlerowej. Warto było tam być. (przepraszam za złe adresowanie wydarzenia w zapowiedziach)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

9. W dniach 30/31.V.2014 Uniwersytet w Białymstoku - Wydział Filologii i IPN  O/Białystok zorganizowali II międzynarodową konferencją naukową pn." Paryż - Londyn - Monachium - Nowy Jork" Powrześniowa Emigracja Niepodległościowa na mapie kultury nie tylko polskiej.

W przebogatym programie, prezentowanym przez naukowców wielu polskich i zagranicznych uczelni ukazano zarówno historyczne tło jak i sylwetki Polaków  - ludzi kultury i nauki, ich losy na emigracji, ich tęsknotę za ojczyzną, ich widzenie i ocenianie świata i pozostawionej ojczyzny z której często byli wygnani. Poza ogólnie znanymi przedstawicielami polskiej emigracji mogliśmy usłyszeć o wielu innych zarówno ludziach jak i instytucjach. "Ciepłym" akcentem tych spotkań było traktowanie jako polskiej emigracji również przedstawicieli mniejszości etnicznych żyjących na terenach Polski przedwrześniowej. W szczególności losom Żydów poświęcone były wystąpienia:

Dr Aleksandry Namysło (IPN Katowice) - Aparat bezpieczeństwa wobec nielegalnej powojennej emigracji Żydów z Polski,

Dr Ewy Rogalewskiej (IPN Białystok) - Między Wilnem a Jerozolimą. Losy ocalonych Żydów wileńskich po II wojnie światowej

Dr Piotra Kardela (IPN Olsztyn) - Kongres Polonii Amerykańskiej wobec emigracji 1968 roku

Prof. Alicji Jakubowskiej-Ożóg (Uniwersytet Rzeszowski) - Swój czy obcy - Jan Darowski wobec Żydów

Dr Anny Wal (Un.Rz.) - Wyświetlić stare negatywy. Uwagi o biografii Irit Amiel "Życie - tytuł tymczasowy"

Prof. Barbary Gierszewskiej (Un. Jana Kazimierza w Kielcach) - Budowanie (po)lwowskiej tożsamości. Na marginesie piśmiennictwa polskich, ukraińskich i żydowskich uchodźców oraz "nowych" mieszkańców Lwowa.

Prof. Kazimierza Adamczyka ( Un.Jagielloński) - Ameryka Henryka Grynberga

8. 18 maja Tomek Wiśniewski (Pracownia Filmu Dźwięku i Fotografii w Michałowie) we współpracy z TPKŻ zaprosili do Michałowa na następne Popołudnie z kulturą żydowską; "Prawdziwa maca zdrowie przywraca".

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7. W dniu 29.04.2014 w Muzeum Podlaskim miał miejsce wykład dr Katarzyny Sztop-Rutkowskiej z Uniwersytetu w Białymstoku: O (NIE)PAMIĘCI W BIAŁYMSTOKU I LUBLINIE

Lublin i Białystok to obecnie dwa największe miasta wschodniej Polski, pretendujące do miana ważnych regionalnych centrów gospodarczych, kulturalnych i naukowych. Przed II wojną światową były to miasta wieloetniczne z dużymi i znaczącymi społecznościami polskimi, żydowskimi, niemieckimi, ukraińskimi i białoruskimi. Ich dzisiejsza struktura została została mocno zmieniona i
określona w wyniku działań wojennych. Szczególną rolę odegrała tu Zagłada Żydów, a także powojenne przesunięcia granic i intensywne migracje ze wsi do miasta. Nadal jednak wielokulturowość jest pojęciem - kluczem wykorzystywanym w tworzeniu wizerunków obu miast.
Wystąpienie będzie poświęcone porównaniu oficjalnej (upowszechnianej) pamięci miast oraz pamięci potocznej ich mieszkańców, w tym również pamięci tzw. liderów opinii. Była to także próba odpowiedzi na kilka pytań, m.in.: Co jest charakterystyczne dla pamięci lokalnej w obu miastach? Jakie strategie upamiętniania są widoczne w oficjalnym dyskursie i jak one się mają do pamięci mieszkańców? Jak (nie) pamięta się o wielokulturowej przeszłości obu miast?

Poza przekazaną wiedzą będącą wynikiem pracy pani Katarzyny, z jej polecenia warto przeczytać w temacie wykładu następujące pozycje książkowe:

Festung Warschau - Elżbiety Janickiej, wyd. Wydawnictwo Krytyki Politycznej 2011

Noc żywych Żydów - Igora Ostachowicza, wyd. W.A.B 2012

Piwonia, niemowa,głosy - Krzysztofa Giedroycia, wyd. Nowy Świat 2012                                                                                                                                      

6. W dniu 27 kwietnia cała Polska przeżywała wyniesienie przez Kościół Rzymsko-Katolicki do Świętości największego z rodu Polaków: Karola Wojtyły - Papieża Jana Pawła II. My gwoli przypomnienia zamieszczamy dwa wymowne zdjęcia przypominające jakże znaczące dla stosunków Kościoła z Żydami wydarzenia:

 

 

 

 

 

 

 

 

5. 15 marca 2014r Muzeum w Tykocinie zaprosiło do Wielkiej Synagogi na ŚWIĘTO PURIM z cyklu Muzealne Prezentacje Świąt Żydowskich.

ŚPIEWANKI NIE TYLKO PURIMOWE
Warsztaty muzyczne dla młodzieży i dorosłych prowadzone przez artystów Teatru Żydowskiego w Warszawie:

Teresę Wrońską - kierownika muzycznego oraz Henryka Rajfera – aktora. Uczestnicy spotkania poznają ciekawą tradycję Święta Purim oraz zostaną włączeni do wspólnego śpiewania pieśni purimowych. Warsztatom towarzyszyć będzie świąteczny poczęstunek.

4. Miesiąc luty 2014. - W Muzeum Wojska jest już dostępna druga z sygnalizowanych niżej w pkt. 1 książek.  "Bialystok majn hejm" - pod. red. Daniela Boćkowskiego, ukazuje dzieje Żydów na Białostocczyźnie począwszy od XVI wieku. Warto zapoznać się!

3. Również 24.01.2014 w ramach obchodów Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holocaustu, który w tym roku przypada 27 stycznia, Białostocka Opera i Filharmonia Podlaska zaprezentowała wyjątkowy Koncert Pamięci.

W jego programie usłyszeliśmy  muzykę która chwilami naprawdę jest modlitwą:

- melodia „Kol Nidrei”, tekst„Lamentacji Jeremiaszowych” Maxa Brucha - niemieckiego kompozytora epoki romantyzmu,

- „Kadisz” – modlitwa z definicji, utwór skomponowany przez Krzysztofa Pendereckiego w 2009 roku na 65. rocznicę likwidacji przez Niemców Getta Łódzkiego,

- XIII Symfonia Dymitra Szostakowicza zatytułowana „Babi Jar”, w której poezja Jewtuszenki jest modlitwą z żarliwości ducha, z niezgody na krzywdę.”

 2. 24 stycznia 2014 r. do sali kameralnej OiFP zaprosili Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Białymstoku oraz Opera i Filharmonia Podlaska

na spotkanie wokół książki dr Ewy Rogalewskiej

Getto białostockie. Doświadczenie Zagłady – świadectwa literatury i życia

Spotkanie poprowadził prof. Paweł Śpiewak - Dyrektor Żydowskiego Instytutu Historycznego im. E. Ringelbluma w Warszawie. Szczególnie budujący był udział w tym spotkaniu Haliny Gronowskiej (Hanny Grynberg) - o której pisze autorka, jej świadectwo o tamtych dniach i opowieść o ocaleniu z białostockiego getta dzięki pomocy rodziny Skalskich z Białegostoku i Leszczyńskich z Suraża. Obie te rodziny zostały odznaczone jako Sprawiedliwi wśród narodów świata z inicjatywy pani Haliny i jej ojca Leona (Lejba Hersza Grynberga) Gronowskich. 

Spotkanie było częścią obchodów Światowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu

 

1. Pod koniec roku 2013 w Białymstoku ukazała się książka "Kres świata białostockich żydów".

(pomyślana jako dwutomowa), wydawcą jest Muzeum Wojska w Białymstoku i Galeria Sleńdzińskich w Białymstoku, dzieło trojga autorów którzy opracowali poszczególne z 3 części:

Daniel Boćkowski - Żydzi w Białymstoku w okresie okupacji sowieckiej 1939-1941,
Ewa Rogalewska - Żydzi w białostockim getcie (1941-1943)
Joanna Sadowska - Epilog historii białostockich  Żydów - okres powojenny

Rok 2013

16. Pod koniec roku 2013 w Białymstoku ukazała się książka "Kres świata białostockich żydów". (pomyślana jako dwutomowa)

wydawcą jest Muzeum Wojska w Białymstoku i Galeria Sleńdzińskich w Białymstoku, dzieło trojga autorów którzy opracowali poszczególne z 3 części:

Daniel Boćkowski - Żydzi w Białymstoku w okresie okupacji sowieckiej 1939-1941,
Ewa Rogalewska - Żydzi w białostockim getcie (1941-1943)
Joanna Sadowska - Epilog historii białostockich  Żydów - okres powojenny

 15. 08.12.2013 w Gospodzie u Szwejka, ul. Bema 3, TPKŻ i Normalny Białystok zorganizowali:  Popołudnie z Kulturą Żydowską.

W programie:
1. występ zespołu "Anavim-Band" z Mińska na Białorusi w ramach programu dialogu judeo - chrześcijańskiego "Shomer International" - koncert żydowskiej muzyki tradycyjnej, chanukowej i współczesnej izraelskiej. 
2. "Miszka" film Darka Szady- Borzyszkowskiej o niezwykłych losach Białostoczanina w czasach Zagłady. 
3. Kuchnia żydowska - nauka i wspólne przygotowywanie potraw - Ela i Bogdan Kajewscy - gospodarze Gospody U Szwejka.
4. Tradycyjne zabawy chanukowe dla dzieci.

 14. 04.12.2013 Na zakończenia święta Chanuka w w Muzeum w Tykocinie odbył się koncert Karoliny Cichej i Piotra Domagalskiego: POZDROWIENIA Z JIDYSZLANDU

Na koncert złożyły się utwory do tekstów żydowskich poetów pochodzących z Tykocina: Chaima Siemiatyckiego, Rabina Elizera Szulmana czy Liby Bursztejn. Usłyszeliśmy też tekst Rywki Tiktiner - XVI wiecznej uczonej mającej korzenie w tych stronach, zapisany w archaicznym jidysz. Było też miejsce na pieśni będące świadectwem miejsc
jak "Bialystok main heim", a także utwory innych poetów żydowskich pochodzących z Podlaskiego.

 13. 26.11.2013 Agata Róża Czemierys i Darek Haponik zaprosili  do Kawiarnio-Księgarni "Spółdzielnia", ul.M.C.Skłodowskiej 8/1 na spotkanie "Kamienne Tablice Historii", autorską wystawę zdjęć cmentarzy żydowskich Białostocczyzny, połączoną z prelekcją i dyskusją o zwyczajach żydowskiego pochówku. Wystawa była prezentowana w "Spółdzielni" do 24 grudnia 2013r.

 12. 22.09.2013 w Tykocińskiej Synagodze jak co roku zorganizowano Święto SUKOT z cyklu MUZEALNE PREZENTACJE ŚWIĄT ŻYDOWSKICH.

Święto Sukot (zwane także świętem Kuczek),to jedno z najważniejszych świąt żydowskich upamiętniających czterdziestoletnią wędrówkę Izraelitów po pustyni, gdy musieli mieszkać w szałasach. W Torze jest napisane "Przez siedem dni będziecie mieszkać w szałasach. Wszyscy tubylcy Izraela będą mieszkać w szałasach, aby pokolenia wasze
wiedziały, kiedy wyprowadziłem ich z ziemi egipskiej". Święto trwa siedem dni w Izraelu a osiem dni w diasporze.
W programie:
Spektakl "Etrogi dla Białegostoku" - opowieść o święcie Sukot w dawnym Tykocinie w wykonaniu Tykocińskiego Teatru Amatorskiego. Przedstawienie jest oparte na zapiskach "Kroniki Kahału tykocińskiego: Pinkas Kahal - Tiktin 1661-1806". Ukazane zostały epizody z życia tykocińskiej gminy żydowskiej związane z obchodami święta Sukot
i funkcjonowaniem Synagogi oraz działalnością władz największej na Podlasiu gminy żydowskiej w końcu XVII i w XVIII wieku. Na zakończenie świąteczny poczęstunek.
Przy okazji możliwość obejrzenia wystaw:
1. KADISZ DLA LITEWSKICH DREWNIANYCH SYNAGOG
2. WYPISKI Z NIEPAMIĘCI Hanny Kossowskiej

 11. 16.08.2013 We wrześniu Członkowie naszego zarządu gościli  w Lidzie i Grodnie na Białorusi

gdzie spotkali się z przedstawicielami zbliżonych nam organizacji i białoruskich Żydów. Spotkanie pomoże w nawiązaniu szerszej współpracy i wymiany kulturalnej miedzy naszymi regionami.

 10. 16.08.2013 obchodziliśmy 70 rocznicę powstania w białostockim getcie.

Oficjalne uroczystości organizował jak co roku Urząd Miasta w Białymstoku, a my mieliśmy odrobinę satysfakcji że byliśmy inicjatorami wieczornego koncertu >KADISZ< w białostockiej operze  i odznaczeń, którymi uhonorowano białostockich Żydów, którzy po opuszczeniu naszego miasta, odnieśli międzynarodowe sukcesy i jednocześnie nie ukrywali swego sentymentu i pozytywnych wspomnień związanych z Białymstokiem.

 

9. 24.06.2013 w Michałowie  miała miejsce impreza pn. POPOŁUDNIE Z KULTURĄ ŻYDOWSKĄ zorganizowane przez Pracownię Filmu, Dźwięku i Fotografii w Michałowie (PFDF) oraz Towarzystwo Przyjaciół Kultury Żydowskiej z Białegostoku (TPKŻ). Sam pomysł i realizację zawdzięczamy Tomaszowi Wiśniewskiemu.

O godz. 12 otwarcie wystawy linorytów Billa Farrana, artysty amerykańskiego, który swoje korzenie wywodzi z ziem polskich jeszcze z czasów przedrozbiorowych (z okolic Witebska, Połocka, oraz  Ukrainy). Tytuł wystawy:  UTRACONE SKARBY. DREWNIANE SYNAGOGI WSCHODNIEJ EUROPY. Prace Farrana pokazywane były w wielu miejscach na całym świecie. Przedstawiają nieistniejące drewniane synagogi, zwłaszcza z obszaru Białostocczyzny. Kilka linorytów to obiekty chrześcijańskie, oraz meczet tatarski w Kruszynianach. Te prace Bill Farran pozostawił w darze dla Pracowni Filmu, Dźwięku i Fotografii w Michałowie.

W programie między innymi było również:

1.    Pieśni żydowskie (w języku jidysz) w wykonaniu Ali i Rafała Grabowskich

2.    Jak często Żydzi się modlą, co to jest jarmułka, menora, świecznik chanukowy a co tałes? „O najważniejszych obyczajach i obrzędach Żydów Białegostoku oraz o narodzinach własnej żydowskiej świadomości” opowie bodaj ostatni białostocki Żyd Zbigniew Siwiński, prezes Towarzystwa Przyjaciół Kultury Żydowskiej.

3.    Zapraszamy do kuchni. Potrawy żydowskie na oczach widzów przyrządzać będzie dziennikarz telewizyjny Darek Szada Borzyszkowski. Nadto dla gości serwujemy czulent, cymes, żydowski kawior oraz inne specjały przygotowane przez Gospodę "u Szwejka" z Białegostoku, dzięki wsparci Państwa Eli i Bogdana Kajewskich. Degustacja tylko na miejscu wydarzenia!

4.    Absolutny cymes! Pieśni Żydów z Krynek! Oryginalne i nigdy wcześniej nie emitowane nagrania zrealizowane w końcu lat 50 tych XX wieku przez słynnego amerykańskiego muzyka Dawida Garfielda (grał z Cher, Michalem Boultonem, Georgem Bensonem i wielu innymi). Pradziadkowie Dawida wyemigrowali z Krynek w końcu XIX wieku. Tuż przed ich śmiercią pieśni żydowskie, które pamiętali zostały nagrane. Te pieśni po raz pierwszy będzie można posłuchać tylko w PFDF.

5.    Jan Kalicki znakomity rzeźbiarz ludowy z Siekierek koło Tykocina przyjedzie do nas z całym swoim warsztatem oraz rzeźbami i na oczach wszystkich będzie rzeźbił w lipie… oczywiście Żydów. Uwaga na miejscu będzie można kupić rzeźby wraz z sygnaturą artysty!

6.    Etiuda filmowa Ołówek. Fabuła traktuje o narodzinach miłości młodej polskiej dziewczyny i żydowskiego chłopca. Rzecz się dzieje w przedwojennym Białymstoku, a cała historia jest oparta na autentycznych zdarzeniach.

7. W Pracowni będzie można także zobaczyć wystawę ilustracji do filmu WYRZUTKI autorstwa wybitnego malarza Stanisława Żywolewskiego jak również nagrodzony na festiwalu w USA dokument filmowy WYRZUTKI (Castaways)!

https://www.facebook.com/pfdf.michalowo

http://pracownia.michalowo.eu/

 

8. 24.06.2013. W Centrum Zamenhofa miało miejsce spotkanie z ekspertem od języka jidysz, teatru, kultury i historii żydowskiej, panią Nahmą Sandrow.
Linki z informacjami:  http://www.nahmasandrow.com/

http://en.wikipedia.org/wiki/Nahma_Sandrow

http://www.sztetl.org.pl/pl/article/czestochowa/19,aktualnosci/33895,22-03-2012-31-05-2012-wizyta-nahma-sandrowi-williama-meyersa-w-czestochowie/,

http://www.jewish-theatre.com/visitor/article_display.aspx?articleID=263

Nahma opowiedziała nam mnóstwo ciekawych rzeczy o teatrze jidysz. Było świetnie! Wykład był tłumaczony na język polski. Uczestnicy spotkania dysponowali sporą wiedzą o historii teatru jidysz na ziemiach polskich, co niewątpliwie mile zaskoczyło naszą prelegentkę i stanowiło niejako uzupełnienie jej wykładu.

7. 15 -18.06.2013. VI Festiwal Kultury Żydowskiej "Zachor - Kolor i Dźwięk" w Białymstoku.

         więcej informacji na stronie http://bialystok.jewish.org.pl/

6. 27.05.2013. W siedzibie TPKŻ na ul. Świętojańskiej odbył się wykład pana Dariusza Jażdżyka poświęcony językowi jidysz. Pan Dariusz przedstawił podstawy fonetyki języka żydowskiego oraz pokazał, w jaki sposób korzystać z internetowego słownika jidysz.

Dariusz Jażdżyk jest animatorem kultury, propagatorem języka jidysz, współtwórcą projektu "Jidysz Lebt", twórcą pierwszego po wojnie słownika polsko-jidysz i autor będącego jeszcze w edycji podręcznika języka Jidysz    

http://pl.wikibooks.org :Jidysz

Biogram na wikipedii: http://pl.wikipedia.org/wiki/Dariusz_Jażdżyk
Strona projektu: Jidisz Lebt: http://jidysz.net/
Strona wikisłownika: http://pl.wiktionary.org/wiki/Jidysz

5. Maj 2013. Nagroda Grand Prix - dla filmu Tomasza Wiśniewskiego "WYRZUTKI" - poniżej oficjalna informacja

 LOGTV, Ltd is proud to announce that our recent documentary film

"Castaways"

received the Grand Prix – “Zahav (Gold) Award” of the

Edited by Katka Reszke, withMusic by Beate Schützmann-Krebs,

Cinematography by Tomasz Wisniewski Drawings by Stanisław Żywolewski

"Castaways” (“Wyrzutki”) is a short film documentary about the desperate acts of condemned parents to save their children. Łapy was one of several stations in occupied Poland on the way to the Nazi death camp of Treblinka. Trains transporting Jews would slow down there and sometimes briefly stop while the tracks were being adjusted. Some parents attempted to save small children by throwing them off the train. The last eyewitnesses to this story remember these times.

The Robinson International Short Film Competition, which honors independent filmmakers working with Jewish themes, takes place in Pittsburgh, PA and is presented by JFilm:The Pittsburgh Jewish Film Forum, which presents movies & guest artists from around the world for the purpose of exploring and celebrating Jewish culture.
The winning film “Castaways” is in official selection of the Krakow Film Festival and will screen there on May 29th and May 31st 2013. It will also screen on July 3rd at the Krakow JCC – Jewish Community Centre, as part of the Krakow Jewish Culture Festival.
For more on the film go to: http://www.logtv.com/films/castaways by Sławomir Grunberg and Tomasz Wiśniewski

4. 29.04.2013Odbyło się walne zebranie sprawozdawczo-wyborcze TPKŻ w Białymstoku.  Dotychczasowy Zarząd po złożeniu sprawozdania uzyskał absolutorium.Na kolejną 3-letnią kadencję wybrany został nowy zarząd i ukonstutuował się w następującym układzie:

Zbigniew Feliks Siwiński - prezes
Dariusz Szada-Borzyszkowski - wiceprezes
Agata Róża Czemierys - sekretarz, członek zarządu
Barbara Adamowicz - członek zarządu
Katarzyna Kulik - członek zarządu
Tadeusz Ruminowicz - skarbnik, członek zarządu

 

3. kwiecień 2013. W kwietniu zespół Young Folk Crew Lecha Mazurka przebywał na Sycylii:

Nieopodal głównego Placu Republiki w mieście Mazara del Vallo mieści się odrestaurowana dzielnica żydowska i choć nie ma tam żadnego symbolu identyfikującego to miejsce (jedynie  napis „Vicolo Recuperato, nel 2010”) nasza klezmerska muzyka na Placu przypomniała o historycznych tradycjach niemal dwóch tysięcy lat obecności Żydów na Sycylii. Warto przypomnieć, że sycylijscy Żydzi już pod koniec czternastego wieku doświadczyli pogromów i mordów, byli zamykani w gettach w efekcie wypędzeni z kraju. Po 1941 roku 37 tysięczna społeczność żydowska niemal w całości wyjechała a odradza się dziś głównie na wschodnim wybrzeży w mieście Syrakuzy.

W galerii zdjęć, w Albumie "YFC na Sycylii" kilka zdjęć z ich pobytu i śladów żydowskiej przeszłości.


Plakat filmu "MEMORY"

2. 28.02.2013. W tym dniu w Gimnazjum w Wasilkowie odbyła się premiera filmu "MEMORY" o zaklętej w uczuciach historii żydowskiej dziewczyny i polskiego chłopaka.

 

Film „Memory” to efekt projektu uczniowskiego realizowanego przez uczniów Gimnazjum im. ks. W. Rabczyńskiego w Wasilkowie. Przedstawia historię trudnej miłości pomiędzy młodymi mieszkańcami Wasilkowa – Władkiem i Sarą, córką żydowskiego fabrykanta. Jest to opowieść fikcyjna, do stworzenia której inspiracji dostarczyły wywiady prowadzone z najstarszymi mieszkańcami miasteczka. Głównym celem przedsięwzięcia było zapoznanie młodzieży z lokalną wielokulturową przeszłością, a poprzez nabytą wiedzę kształtowanie otwartych postaw wobec historii i innych ludzi. Film nagrywany był w języku angielskim z dwóch powodów. Po pierwsze była to praktyczna lekcja wykorzystania dotychczasowych kompetencji językowych uczestników, w po drugie możemy tą historią dzielić się z rówieśnikami i osobami zainteresowanymi z całego świata!

W galerii zdjęć, w Albumie "Memory" zdjęcia z premiery,

a na Youtube można film obejrzeć: http://www.youtube.com/watch?v=zKqVQwqEteA

Gratulujemy młodzieży i jej opiekunom z Gimnazjum im. ks. Rabczyńskiego w Wasilkowie pomysłu i jego realizacji.

1. 24.02.2013. ŚWIĘTO PURIM w Wielkiej Synagodze w Tykocinie

W programie:
Spektakl "PURIMSZPIL" w wykonaniu Tykocińskiego Teatru Amatorskiego (nowa wersja!)
Opowieść Ewy Wroczyńskiej o tradycjach purimowych
Świąteczny poczęstunek

 

 

Rok 2012

 6. 2.12.2012.  Dzięki zaangażowaniu Pana Antoniego Remiesza w Goniadzu miała miejsce impreza pod nazwą: Wigilia Narodów - Goniadz 2012 - Przy szabatowych świecach.
W programie:
Kadisz na cmentarzu żydowskim za zmarłych i pomordowanych Żydów w Goniądzu
oraz w sali widowiskowej Gminnego Ośrodka Kultury w Goniądzu:
- Okruchy pamięci o Żydach z Goniądza. Pokaz multimedialny.
- Melodie na żywo w języku jidysz i hebrajskim. Zespół żydowski z Białorusi.
- Rytuały szabatu. Pokaz multimedialny.
- Tańce żydowskie tradycyjne i z flagami. Zespół żydowski z Białorusi.
- Szmoncesy.
- Spotkanie przy żydowskim stole.

Więcej na stronach:  http://szuwarygoniadz.pl/?p=5691 i http://www.goniadz.pl/?p=1983

O tym, że impreza była udana i spotkała się z zaintersowaniem szerokiego kręgu odbiorców świadczy to że były na niej władze z sąsiednich Moniek, z Jednostki Wojskowej w Osowcu, dyrektor Biebrzańskiego Parku Narodowego. Tradycyjne świeczki w oknie zapaliła żona przewodniczącego Miejskiej Rady Narodowej. Był też ksiądz katolicki, co widać na zdjęciach, który przyprowadził harcerzy na kirkut. Była to impreza dla wszystkich a nie tylko dla zamkniętego kręgu środowiskowego.

5. Od jesieni można w Białymstoku dowiedzieć się dużo więcej o JUDAIZMIE

"Beit Polska" Związek Postępowych Społeczności Żydowskich zorganizował w Białymstoku pilotażowy kurs Step by Step - Judaizm krok po kroku.

Jest to kurs wprowadzający do judaizmu, trwający około 6 miesięcy. Podczas kursu chętni zapoznali się z teoretycznymi podstawami Judaizmu, uczestniczyli w spotkaniach szabatowych, mieli możliwość brania udziału we wspólnym obchodzeniu żydowskich świąt.

Kurs miał formułę otwartą, co oznacza, że był przeznaczony dla wszystkich osób, które chciały dowiedzieć się więcej o Judaizmie oraz żydowskiej kulturze i historii: dla pragnących pogłębić swoją wiedzę Żydów, dla osób o żydowskich korzeniach, oraz dla zainteresowanych żydowskością Chrześcijan. Zarazem pozostaje on kursem dla Judaizmu i o Judaizmie.

Numer telefonu: 881 38 28 90 (w godz. 14-17)
Więcej informacji oraz daty spotkań są dostępne na stronie beitbialystok.pl

 

4. 21.07.2012. na tarasach Centrum im. Ludwika Zamenhofa ul. Warszawska 19 miała miejsce promocja pierwszej płyty zespołu "FREY-LECH TRIO".

Gratulujemy, cieszymy się z sukcesu Pana Lecha Mazurka, aż miło powiedzieć że również członka TPKŻ.

 

 

 

 

  

3. 14 kwietnia 2012 w Białostockim Teatrze Lalek miała miejsce premiera "Czarne ptaki Białegostoku"

- spektaklu amerykańskiego reżysera Erica Bass'a, który powstał jako następstwo jego pobytu w Białymstoku kiedy czarne chmury ptaków, krakających i trzepoczących skrzydłami w parku otaczającym BTL skojarzyły mu się z przekazem historii polskich Żydów, których dusze pomimo śmierci lub wypędzenia nie mogły opuścić swego miasta, Białegostoku.

Spektakl będący wynikiem współpracy BTL z amerykańskim Sandglass  Theater, opowiada o trudnych relacjach polsko-żydowskich w okresie 1906-1968 i chociaż "po amerykańsku" nie jest w stanie oddać prawdy o tamtych jakże trudnych i tragicznych wydarzeniach to mówi także o relacji człowieka do historii w ogóle. Twórcy spektaklu starają się odpowiedzieć na pytania: Czy przeszłość naszego kraju jest również naszą przeszłością? Czy jesteśmy odpowiedzialni za czyny naszych przodków? A może historia sprzed naszych narodzin zupełnie nas nie dotyczy.

Przepiękne lalki, klimatyczna muzyka i oryginalna choreografia złożyły się na niepowtarzalną atmosferę spektaklu, w którym przeszłość miesza się z teraźniejszością a rzeczywistość z magią.   Warto było tam być. 

 

2. 7.03.2012. ŚWIĘTO PURIM w Wielkiej Synagodze w Tykocinie

Muzeum w Tykocinie i Towarzystwo Społeczno - Kulturalne Żydów w Polsce

przedstawiło program artystyczny MAJN SZTEJTEŁE TYKOCIN w wykonaniu: Danuty Stankiewicz i Henryka Rajfera
Ponadto w programie:
wykład Jakuba Skrzypczaka pt. "Święto Purim, czyli odwrócenie losów"
świąteczny poczęstunek

1. 17.01.2012. Emisja Etiudy filmowej "Ołówek" w TV Białystok

Czy ktoś to oglądał? Prosimy o ew. komentarze i oceny na mail Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript..

Więcej artykułów…